Hortensia’s zijn gemakkelijk te kweken en bloeien erg lang – bovendien zien hun bloeiwijzen er zelfs na het uitdrogen nog aantrekkelijk uit. Het is dan ook geen wonder dat hortensia’s tot de meest geliefde sierplanten behoren en in bijna elke tuin te vinden zijn. Wat het snoeien van deze struiken betreft, twijfelen veel mensen – en terecht, want de manier waarop je dit aanpakt, hangt af van de plantensoort. Als je jouw hortensia op de verkeerde manier of op het verkeerde moment snoeit, kun je de bloemen voor het lopende jaar wel vergeten.
Wanneer en hoe moet je hortensia’s snoeien?
Zoals je waarschijnlijk al vermoedt, zijn niet alle hortensia’s gelijk. Afhankelijk van de soort gelden er verschillende regels voor hun verzorging en het snoeien. Er is echter één regel die voor alle soorten en variëteiten hetzelfde is en die gemakkelijk te onthouden valt: de beste tijd om hortensia’s te snoeien is het vroege voorjaar – dus eind februari of begin maart – wanneer er geen strenge vorst meer wordt verwacht.
Toch is hier wat Fingerspitzengefühl voor nodig, omdat de sierheesters afhankelijk van de weersomstandigheden iets eerder of later beginnen uit te lopen. De verdroogde bloemschermen van vorig jaar dienen als bescherming voor de verse knoppen tegen vorst en moeten daarom zo lang mogelijk aan de struik blijven zitten. Niettemin moeten ze op tijd worden verwijderd, zodat de plant al zijn energie kan richten op de ontwikkeling van nieuwe scheuten en voldoende zonlicht krijgt. Zodra het gevaar voor nachtvorst geweken is, moet je jouw hortensia’s goed in de gaten houden om te zien of de knoppen al beginnen uit te lopen en zo het optimale moment voor de snoei te bepalen.
Hortensia’s uit de eerste snoeigroep
Tot de eerste groep behoren alle variëteiten van de volgende soorten:
- boerenhortensia ( Hydrangea macrophylla )
- berghortensia ( Hydrangea serrata )
- fluweelhortensia ( Hydrangea aspera )
- eikenbladhortensia ( Hydrangea quercifolia )
- klimhortensia ( Hydrangea petiolaris )
Al deze hortensiasoorten hebben één ding gemeen: ze vormen al in het voorgaande jaar nieuwe bladknoppen voor het volgende jaar, inclusief de eindstandige bloemknoppen. Als je in de herfst voorzichtig een knop van bijvoorbeeld een boerenhortensia opent, kun je daarin al een nieuwe bloeiwijze en nieuwe bladeren herkennen.
Hieruit volgt dat hortensia’s uit de eerste snoeigroep slechts heel licht gesnoeid mogen worden om de nieuwe uitloop te beschermen. In de regel wordt de oude bloeiwijze vlak boven het eerste paar onbeschadigde knoppen verwijderd. Indien nodig kan de hele struik extra worden uitgedund door de oudste takken laag bij de grond weg te snijden. Je kunt de bovengenoemde soorten in het voorjaar natuurlijk ook rigoureuzer snoeien, maar dan moet je er rekening mee houden dat er dit seizoen geen prachtige bloemen zullen verschijnen.
De meeste hortensia’s uit deze snoeigroep zijn vrij gevoelig voor vorst. Daarom worden samen met de oude bloemen ook alle taktoppen verwijderd die in de winter bevroren zijn. Ook hier geldt de regel dat alle scheuten worden teruggesnoeid tot op de hoogte van de eerste gezonde knoppen. Als je niet zeker weet of een tak van je hortensia bevroren is of nog leeft, kun je met je nagel een klein stukje van de bast wegkrabben. Als er onder de bast lichtgroen weefsel zichtbaar is, betekent dit dat de tak nog intact is. Het weefsel van dode takken is meestal wat uitgedroogd en heeft een geelgroene tint.
Hortensia’s uit de tweede snoeigroep
In de tweede groep vallen alle hortensia’s die hun bloemknoppen pas in het jaar van de bloei op de nieuwe scheuten vormen. Hieronder vallen twee soorten met vele variëteiten:
- boomhortensia ( Hydrangea arborescens )
- pluimhortensia ( Hydrangea paniculata )
Populaire variëteiten van de pluimhortensia zijn onder andere: ‘Limelight’, ‘Little Lime’, ‘Phantom’, ‘Wim´s Red’ en ‘Pinky Winky’. Tot de boomhortensia’s behoren ‘Annabell’, ‘Hayes Starbust’, ‘Incrediball’, ‘Bouquet Rose’, ‘Red Beauty’, ‘Three Sisters’, ‘Four Seasons Amethyst’ en andere.
Hortensia’s uit de tweede groep worden gesnoeid als klassieke zomerheesters: in de late herfst of in het voorjaar worden simpelweg alle scheuten die het voorgaande seizoen zijn gegroeid, ingekort tot korte stukken met elk een paar knoppen. In het volgende seizoen zullen de overgebleven knoppen nieuwe scheuten vormen met grote, eindstandige bloeiwijzen.
Bij deze snoeitechniek verdubbelt het aantal takken elk jaar, omdat er uit één oude tak twee nieuwe ontstaan. Als de struik te dicht wordt, kun je de zwakkere of ongunstig geplaatste takken volledig verwijderen. Het is belangrijk dat je deze klus niet te laat uitvoert, omdat de bloemen dan ook relatief laat zullen verschijnen.
